Każdego dnia skóra jest wystawiana na liczne szkodliwe czynniki zewnętrzne mogące prowadzić do jej przedwczesnego starzenia. Na szczęście organizm posiada mechanizmy ochrony przed tym niszczącym wpływem.
Jednym z podstawowych, działających stale systemów jest antyokydacyjna bariera skóry. Jednak, np. w wyniku nadmiernej ekspozycji na promieniowanie ultrafioletowe, bariera ta może zostać silnie uszkodzona. Dlatego obecnie uważa się, że jedną z ważniejszych strategii ochrony skóry przed uszkadzającymi czynnikami zewnętrznymi jest wzmacnianie jej systemu antyoksydacyjnego.
Destrukcyjne działanie słońca
Jednym z najgroźniejszych, a zarazem wszędobylskich czynników uszkadzających jest promieniowanie ultrafioletowe. Jednym z najgroźniejszych, skrajnych skutków niszczącego działania UV jest rak skóry. Jednym z najczęściej pojawiających się uszkodzeń jest oparzenie słoneczne. Obecnie oczywistym wydaje się fakt, że uszkodzenia i przedwczesne starzenie się skóry jest związane z wolnymi rodnikami generowanymi przez promieniowanie ultrafioletowe.
Należy zaznaczyć, że powstawanie wolnych rodników w obrębie skóry może być także indukowane przez inne czynniki, takie jak promieniowanie świetlne o krótkiej długości fali, zanieczyszczenia znajdujące się w atmosferze (pyły niektórych metali, tlenki niektórych pierwiastków) a nawet nadmierną ilość ozonu.
Wspomnianej wyżej utracie zdolności antyoksydacyjnej skóry można przeciwdziałać poprzez zewnętrzne (kosmetyki) i wewnętrzne (suplementy diety) stosowanie antyoksydantów.
Luteina i zeaksantyna
Bardzo silnymi antyoksydantami występującymi w ludzkim organizmie są luteina i zeaksantyna. Z chemicznego punktu widzenia są to izomery należące do grupy karotenoidów, czyli tej samej co ?-karoten.Głównym miejscem ich występowania jest siatkówka, jednak pewne ilości znajdują się także w osoczu i innych tkankach. Związki te, oprócz wymienionych wyżej właściwości antyoksydacyjnych (chroniących m.in. oko przed uszkodzeniami powodowanymi przez wolne rodniki) mają zdolność do absorpcji energii światła niebieskiego, dzięki czemu chronią przed uszkodzeniami fotochemicznymi.
Wpływ na skórę
Badania przeprowadzone na kobietach pomiędzy 25 - 40 rokiem życia wskazują, że systematyczne przyjmowanie luteiny i zeaksantyny, oprócz pozytywnego wpływu na wzrok, wykazuje bardzo korzystny wpływ na skórę objawiający się takimi parametrami jak:
- kondycja powierzchniowej warstwy lipidowej - obecność luteiny lub zeaksantyny w kosmetykach stosowanych na skórę lub suplementach przyjmowanych doustnie powoduje poprawienie funkcji gruczołów łojowych i zwiększenie ilości powierzchniowej warstwy lipidowej.
- zmniejszenie peroksydacji lipidów - wszystkie zastosowane preparaty zawierające luteinę lub zeaksantynę spowodowały znaczące zmniejszenie uszkodzeń wywołanych przez utlenienie lipidów skóry. Najsilniejsze ograniczenie działania wolnych rodników miało miejsce w przypadku łącznego stosowania kosmetyków i preparatów doustnych.
- fotoprotekcja - niezależnie od drogi podania, preparaty luteiny i zeaksantyny wykazały znaczny efekt fotoprotekcyjny. Kosmetyki wykazały dwukrotnie wyższy efekt ochronny, natomiast zastosowanie suplementów spowodowało czterokrotny wzrost fotoprotekcji. Podobne jak powyżej, najlepsze rezultaty przyniosła kuracja łączona z wykorzystaniem kosmetyków i suplementów diety.
- elastyczność i hydratacja skóry - uważa się, że wzrost nawilżenia skóry wynika z przenikania luteiny i zeaksantyny do błon komórkowych keratynocytów, co powoduje polepszenie zdolności do zatrzymywania wody w głębszych warstwach skóry przez warstwę rogową naskórka. Zmniejszona peroksydacja lipidów także może mieć pewne znaczenie w polepszeniu nawilżenia naskórka.
Powyższe efekty wskazują, że stosowanie preparatów luteiny lub zeaksantyny, oprócz polepszenia funkcjonowania narządu wzroku, powoduje wiele korzystnych efektów w obrębie skóry.
