Jesteś tutaj:

Tarczyca – w pytaniach i odpowiedziach

Większość ludzi zamartwia się "na zapas", gdy tylko pojawiają się problemy. Postaramy się rozwiać najczęstsze wątpliwości osób, u których pojawił się problem z tarczycą.

Tarczyca – w pytaniach i odpowiedziach
Większość ludzi zamartwia się "na zapas", gdy tylko pojawiają się problemy. Postaramy się rozwiać najczęstsze wątpliwości osób, u których pojawił się problem z tarczycą.

1. Jakie badania tarczycy się wykonuje?

Podstawowa diagnostyka schorzeń tarczycy obejmuje:
  • badania laboratoryjne ogólne (morfologia, OB, rozmaz krwi obwodowej, oznaczenie poziomu cholesterolu)
  • badania hormonów (oznaczenie poziomu TSH)
  • badanie obrazowe ultrasonograficzne (USG)
W celu dokonania bardziej specjalistycznej oceny wykonuje się dodatkowo:
  • badanie obrazowe - radiogram (RTG klatki piersiowej)
  • biopsję aspiracyjną cienkoigłową (BAC)
  • badanie radioizotopowe (scyntygrafię)
  • oznaczenie poziomu przeciwciał przeciwtarczycowych i markerów nowotworowych
W rzadkich przypadkach zaleca się tomografię komputerową lub rezonans magnetyczny.

2. Dlaczego wystarczy oznaczyć tylko TSH?

Oznaczenie TSH jest najczulszym testem hormonów tarczycy. Nie prowadzi się oznaczenia T3 i T4, gdyż byłyby to oznaczenia bardzo niedokładne i często obarczone błędem.

3. Czy guzek tarczycy oznacza raka?

Z reguły nie. Większość guzków tarczycy nie jest groźna. Zaledwie niewielki odsetek może okazać się zmianą nowotworową.

Symptomy, które mogą sugerować o zmianie nowotworowej to: obecność pojedynczych lub mnogich guzów o tendencji wzrostowej, długo utrzymująca się chrypka, powiększone węzły chłonne, duszność, zaburzenia połykania. Poza tym warto zwrócić uwagę, że OB w przypadku zmian nowotworowych jest zwykle liczbą trzycyfrową. Jednak dopiero pełna diagnostyka i ocena specjalisty może potwierdzić, jaki charakter ma dana zmiana chorobowa.

4. Czym są guzki ciepłe, zimne, gorące?

Określenia "guzki/obszary zimne, ciepłe, gorące" służą do określenia tkanki gruczołu tarczycy podczas badania scyntygraficznego.

Scyntygrafia jest badaniem radioizotopowym z użyciem znakowanych izotopów jodu. W zależności od stopnia wychwytu znacznika (izotopu jodu) przez zmienione chorobowo obszary tarczycy określa się je jako zimne (nie gromadzą znacznika), ciepłe (gromadzą znacznik nieco bardziej lub w podobnym, stopniu jak reszta tarczycy), gorące (bardzo intensywnie gromadzą znacznik). Obszar zimny może być spowodowany obecnością torbieli lub nieaktywnie hormonalną tkanką nowotworową. Zaś obszar gorący może być spowodowany gruczolakiem lub aktywnym hormonalnie rakiem. Zwykle guzki ciepłe, gorące utożsamia się z nadczynnością tarczycy, zaś zimne zwykle kojarzone są ze zmianami nowotworowymi.

5. Jakie choroby tarczycy leczy się wstrzyknięciami etanolu?

Jest to jedna z metod leczenia guzków tarczycy, ale nie wszystkich. Leczenie przy pomocy przezskórnych wstrzyknięć 70% etanolu do guza jest metodą skuteczną, jednak uciążliwą i bolesną (dlatego stosuje się środki zmniejszające ból i lęk). Nie jest to zabieg jednorazowy, należy go powtarzać kilkakrotnie w zależności od objętości guza. Metoda choć coraz rzadziej stosowana, wskazana jest dla osób z jednym bądź z dominującym guzkiem (gdy istnieje ich więcej, ale jeden z nich znacznie przewyższa pozostałe). Nie nadaje się natomiast do leczenia wieloguzkowatości tarczycy.

6. Czym jest biopsja aspiracyjna? Czy jest bolesna?

Biopsja aspiracyjna cienkoigłowa jest to jedno ze standardowych postępowań w diagnostyce chorób tarczycy. Polega na nakłuciu "zmienionego chorobowo" miejsca, w celu pobrania komórek i ich dokładnego przebadania pod mikroskopem (analiza cytologiczna). Biopsja jest wykonywana pod kontrolą ultrasonograficzną. Zazwyczaj jest to zabieg niebolesny (choć wykonywany bez znieczulenia), a ponieważ używa się znacznie cieńszej igły aniżeli do wykonywania zastrzyków, powinien być mniej bolesne niż pobranie krwi żylnej. Ewentualny ból, jaki może się pojawić podczas wkłucia jest mało ważny w porównaniu z korzyścią, jaką daje biopsja, a jaką często jest rezygnacja z operacji (zwykle okazuje się, że nie jest konieczna) czy rozpoznanie zmiany nowotworowej.

7. Kiedy niezbędna jest interwencja chirurgiczna?

  • jeśli mamy do czynienia z nowotworem złośliwym lub w alternatywie dla terapii jodem promieniotwórczym
  • jeśli guzki prawdopodobnie będą wzrastać i mogą przyczynić się do późniejszej nadczynności tarczycy lub uszkodzenia innych narządów, np. tchawicy, przełyku
  • w stanie zagrożenia życia jakim jest tzw. przełom tarczycowy (stan nagły, który może rozwinąć się w przebiegu nierozpoznanej lub nieskutecznie leczonej nadczynności tarczycy. Pacjent ma zaburzenia świadomości, wysoką temperaturę ciała, może wystąpić niewydolność serca, a nawet śpiączka)
  • ze względów estetycznych
Patrycja Jankowska

Konsultacja: mgr farm. Aleksandra Uruszczak
Komentarze(0)

    Znaleziono również w


    Polecamy również


    Zobacz Także