Infekcje miejsc intymnych - o czym każda kobieta powinna wiedzieć

Zdjęcie: Helga Weber

Zakażenia pochwy i sromu są powszechne. Jest to jeden z najczęstszych powodów zgłaszania się kobiet do ginekologa. Niestety, infekcje te mają często charakter nawracający. Organizmami chorobotwórczymi odpowiedzialnymi za rozwój infekcji są najczęściej:

grzyby - zazwyczaj jest to grzyb Candida albicans, wywołujący grzybicę,
bakterie - Mycoplasma hominis i Gardnerella vaginalis, powodujące bakteryjną waginozę,
rzęsistek pochwowy - Trichomonas vaginalis, wywołujący rzęsistkownicę.

Rozwojowi wymienionych organizmów, towarzyszy stan zapalny pochwy z uciążliwym świądem i pieczeniem. Jednak objawy grzybicy, waginozy i rzęsistkownicy w pewien sposób się różnią.

Jakie są objawy stanów zapalnych pochwy

Symptomy zakażeń pochwy i sromu różnią się w zależności od czynnika chorobotwórczego.

BAKTERYJNA WAGINOZA
Upławy pojawiające się w przypadku rozwoju bakteryjnej waginozy są lepkie, o szarym odcieniu i mają nieprzyjemny zapach, przez niektórych określany jako rybi.

GRZYBICA
Charakterystyczne dla przebiegu grzybicy jest świąd, pieczenie, zaczerwienienie oraz upławy - białe, przypominające w konsystencji ścięty serek. Ponadto mogą wystąpić: obrzęk sromu, częste oddawanie moczu. Upławy w tym wypadku nie mają zapachu.

RZĘSISTKOWNICA
Charakteryzuje się podrażnieniem sromu i pienistymi upławami o nieprzyjemnym zapachu.

Wymienione wyżej objawy nie muszą pojawiać się w 100% przypadków zachorowań. Każda pacjentka może mieć trochę inny przebieg zakażenia.

UWAGA: Bez względu na to co jest przyczyna stanu zapalnego pochwy - jeżeli czujesz świąd, pieczenie, obserwujesz upławy, jesteś zaniepokojona stanem swojej pochwy i sromu - bezwzględnie udaj się do lekarza ginekologa! Tylko lekarz specjalista może określić czynnik chorobotwórczy i zaordynować odpowiednie leczenie.

Infekcje pochwy i sromu - możliwe przyczyny

Miejsca intymne kobiet, są wrażliwe i stosunkowo podatne na infekcje. Zdarzają się one kobietom prawidłowo dbającym o higienę. Co sprzyja namnażaniu się organizmów chorobotwórczych i rozwojowi stanu zapalnego?

1. Zaburzenie prawidłowej flory bakteryjnej. Miejsce intymne, jakim jest pochwa, zasiedlone jest przez tzw. fizjologiczną florę bakteryjną. Oznacza to, że w warunkach prawidłowych występują tam bakterie należące do rodzaju Lactobacillus (zwane również pałeczkami Doderlaina). Ich obecność ma dla pochwy duże znaczenie, ponieważ to właśnie te bakterie - produkując kwas mlekowy, tworzą kwaśne środowisko pochwy, zabezpieczając przed rozwojem chorobotwórczych bakterii i grzybów. Zniszczenie, tej fizjologicznej flory bakteryjnej prowadzi do rozwoju infekcji, czemu sprzyjają:

stosowanie antybiotyków - leki te stosowane są często w terapii chorób górnych dróg oddechowych, skóry lub zakażeń zębów. Niestety - poza niszczeniem bakterii chorobotwórczych, antybiotyki zabijają również tzw. przyjazne bakterie m. in. te zasiedlające pochwę. Wyjałowiona pochwa staje się miejscem, gdzie rozwijają się organizmy chorobotwórcze.
irygacje pochwy - niektóre panie, niestety błędnie rozumiejąc pojęcie higieny mogą stosować irygację pochwy, wymywając tym samym bytujące tam przyjazne pałeczki Doderlaina.

2. Urazy i otarcia - mogą pojawić się podczas współżycia, stosowania zbyt szorstkich ręczników, tamponów lub z innych powodów. Drobne rany, które mogą powstać w wyniku wspomnianych otarć to doskonałe miejsce do namnażania się organizmów chorobotwórczych

3. Korzystanie z publicznych basenów i kąpielisk - niestety miejsca takie nie zawsze chlubią się odpowiednim poziomem czystości. Podczas korzystania z publicznych basenów - może dojść do zaburzenia równowagi fizjologicznej pochwy, i wtargnięcia ewentualnych grzybów i bakterii, wywołujących infekcję.

4. Partnerzy seksualni - częstej zmianie partnerów seksualnych towarzyszy wzrost zachorowalności na bakteryjna waginozę. Choroba ta praktycznie nie pojawia się u osób nie współżyjących. Wydaje się, że dobrym sposobem zabezpieczenia się przed ewentualnym zarażeniem jest stosowanie prezerwatyw.

5. Osłabienie odporności - osłabienie układu immunologicznego, które może nastąpić w okresie jesienno - zimowym, w wyniku stresu lub przebytych chorób, może przyczynić się do rozwoju choroby.

6. Nieodpowiednia dieta - dieta bogata w cukry sprzyja rozwojowi grzybicy pochwy.

7. Zaburzenia prawidłowego pH pochwy - prawidłowe pH pochwy jest kwaśne, mieści się w granicach 3,5 - 4,5. Długie kąpiele ze środkami wytwarzającymi pianę, stosowanie "zwykłych" mydeł - może spowodować zmianę jej odczynu i zbliżyć pH do obojętnego lub nawet zasadowego. Sperma również powoduje zmianę odczynu w pochwie w kierunku zasadowego, co sprzyja rozwojowi chorobotwórczych bakterii.

8. Stosowanie doustnych środków antykoncepcyjnych - kobiety stosujące doustne środki antykoncepcyjne są narażone na zwiększoną zachorowalność na infekcje grzybicze.

9. Noszenie obcisłej bielizny i ubrań - noszenie ściśle przylegającej bielizny, szczególnie z tworzyw sztucznych sprzyja utrzymaniu dużej wilgotności w pochwie połączonej z wysoką temperaturą. Takie warunki są doskonale do rozwoju grzybów chorobotwórczych.

10. Samo - zarażanie - w jelicie grubym człowieka bytują chorobotwórcze grzyby. W czasie defekacji i nieodpowiedniej higienie odbytu (w kierunku w stronę pochwy), może dojść do zarażenia, ww. czynnikami.

Jak zapobiegać infekcjom pochwy - praktyczne porady i wskazówki

Nie można ustrzec się w 100% przed infekcjami okolic intymnych.

Można jednak zmniejszyć prawdopodobieństwo zachorowania stosując się do podanych poniżej wskazówek.

Właściwie dbaj o higienę intymną - stosuj tylko żele i płyny przeznaczone do higieny intymnej. Jeżeli nie masz możliwości skorzystania z prysznica, warto mieć przy sobie chusteczki do higieny intymnej.
Unikaj irygacji pochwy, ponieważ prowadzi do zaburzenia naturalnej flory bakteryjnej pochwy.
Profilaktycznie stosuj probiotyki, odpowiednie dla kobiet (doustne: PROVAG, LACIBIOS FEMINA lub dopochwowe: np. ECOVAG). Szczególnie jeśli jesteś w trakcie kuracji antybiotykowej, lub czujesz spadek odporności.
Zadbaj o swoją dietę - unikaj spożywania nadmiaru cukrów i alkoholu. Staraj się spożywać jogurty naturalne i kefiry - dobrze wpływają na prawidłową florę bakteryjną. Ponadto spożywaj produkty bogate w witaminę C - pomogą utrzymać właściwe pH pochwy.
Noś przewiewna bieliznę z naturalnych materiałów. Unikaj ciasnych ubrań, ściśle przylegających do ciała.
Korzystaj z prysznica - unikaj długich pobytów w wannie, szczególnie z dużą ilością środków wytwarzających pianę.
Higienę odbytu zawsze wykonuj w kierunku od przodu do tyłu (nie w stronę pochwy).
Unikaj korzystania z publicznych basenów, kąpielisk i toalet.
Unikaj przygodnych kontaktów seksualnych. W przypadku ewentualnego - miej w pogotowiu PREZERWATYWY. Zmniejszą ryzyko ewentualnego zarażenia.