Jak wybrać najlepszy dla siebie preparat z magnezem?

Zdjęcie: Rennett Stowe

Rozdrażnienie, nerwowość, kołatanie serca, uczucie drętwienia i mrowienia w palcach, bolesne skurcze łydek, nasilające się nocą? To tylko niektóre z symptomów, jakie wysyła nasz organizm, informując o niedoborze magnezu. Czym się kierować przy zakupie suplementów zawierających magnez? Jakie czynniki mają wpływ na jakość dostępnych preparatów?

1. Jaka jest rola magnezu w prawidłowym funkcjonowaniu naszego organizmu?

stabilizuje układ nerwowy, usprawnia pracę komórek nerwowych i przewodzenie impulsów między nimi

odgrywa ważną rolę w procesach metabolicznych, w przemianie węglowodanów, tłuszczy i białek
odpowiada za dostawę energii do każdej komórki organizmu, zwłaszcza do komórek nerwowych mózgu, zmniejsza ich nadpobudliwość, dlatego też poprawia pamięć, zdolność koncentracji
ma pozytywny wpływ na układ sercowo-naczyniowy, eliminuje skurcze naczyń krwionośnych, dzięki czemu zapobiega wahaniom ciśnienia krwi
uczestniczy w budowie kośćca, wraz z wapniem i witaminą D3

reguluje napięcie mięśni, dzięki czemu może łagodzić dolegliwości napięcia przedmiesiączkowego

chroni organizm prze toksycznymi pierwiastkami (np. rtęć, kadm, ołów), pochodzącymi z warzyw i owoców, uprawianych na terenach skażonych

2. Jakie objawy wskazują na niedobór magnezu?

zwiększona podatność na stres, nadmierna ruchliwość, nadpobudliwość, drażliwość, wahania nastrojów, trudności ze snem

zawroty, bóle głowy, omdlenia
bóle w okolicy serca, subiektywne odczucie "kołatania serca"
kurcze mięśniowe, szczególnie w okolicy łydek, nasilające się w nocy
drganie powieki

3. Co jest najczęstszą przyczyną niedoborów magnezu? Czy istnieją grupy ryzyka, w większym stopniu podatne na brak tego pierwiastka?

Przyczyną niedoborów magnezu w naszym organizmie jest głównie niezdrowy tryb życia i złe nawyki żywieniowe. Na jego brak narażone są przede wszystkim:

osoby prowadzące stresujący tryb życia, pijące dużo kawy, herbaty, alkoholicy
uczniowie będący pod wpływem dużego wysiłku umysłowego oraz sportowcy
pacjenci z cukrzycą, nadciśnieniem, nadczynnością tarczycy
kobiety ciężarne oraz będące w okresie menopauzy
osoby stosujące często restrykcyjne diety odchudzające
kobiety przyjmujące doustne środki antykoncepcyjne lub pacjentki stosujące hormonalną terapię zastępczą
osoby przyjmujące przewlekle silne środki przeczyszczające, które mogą doprowadzić do odwodnienia oraz niedoborów elektrolitowych (w tym kationów magnezu)

4. Ile wynosi dobowe zapotrzebowanie organizmu na magnez?

Dla osoby dorosłej wynosi ono 250-400 mg jonów magnezu. W przypadku kobiet w ciąży oraz w okresie karmienia, jest ono nieco zwiększone - nawet do 500-600 mg. Należy pamiętać, że zapotrzebowanie dotyczy kationów magnezu, nie całego związku, w jakim ten pierwiastek występuje w preparacie handlowym.

5. W jakiej postaci magnez jest najlepiej przyswajalny?

W preparatach dostępnych bez recepty magnez znajduje się m.in. w postaci różnych soli organicznych, np.:

mleczanu (MG-B6, MAGVIT B6, MAGLEK B6, M.A.G. B6, MAGNE-B6)
cytrynianu (MAGNEFAR)
asparaginianu (FILOMAG B6, ASPARAGINIAN EXTRA, LAKTOMAG B6, ASMAG FORTE, ASMAG B)

Ponadto istnieją preparaty zawierające magnez w postaci soli nieorganicznych, np.: węglanu- MAGNEZIN czy chlorku - SLOW-MAG. Nieorganiczne formy magnezu są bardzo słabo wchłaniane, dodatkowo wiążą wodę w jelitach i mogą prowadzić do biegunek. Dostępny jest również preparat MG500, zawierający bardzo dużą dawkę jonów magnezu (300 mg) który występuje w postaci tlenku. W aptece możemy również nabyć tabletki z magnezem OLMIP-CHELA-MAG B6, SOLGAR CHELAT MAGNEZOWY zawierające tzw. chelat magnezowy- takie połączenie pozwala na dostarczenie jonów magnezu do miejsca optymalnego wchłaniania (w jelicie cienkim) w niezmienionej postaci. Wspominany preparat zwiera 555 mg chelatu magnezu, w tym 100 mg jonów). Może być przyjmowany raz dziennie po posiłku.

6. Jakie inne czynniki mają wpływ na ilość przyswajalnego magnezu?

Ważnym składnikiem preparatów magnezowych jest witamina B6. Zwiększa jego wchłanianie, ułatwia transport do komórek organizmu i utrzymuje jego wewnątrzkomórkowe zapasy. Słowem, wielokrotnie zwiększa skuteczność działania tego biopierwiastka.

Ponadto, niektóre preparaty to tabletki dojelitowe: SLOW-MAG B6, SLOW-MAG, MAGVIT B6. Powlekane są one najczęściej specjalną otoczką, która jest nierozpuszczalna w soku żołądkowym i chroni zawartość tabletki. Otoczka rozpuszcza się dopiero w soku jelitowym - magnez uwalniany jest w jelicie cienkim, gdzie jego wchłanianie jest największe. Ma to znaczenie także dla osób cierpiących na chorobę wrzodową żołądka. Taka doustna postać magnezu nie naraża ich na dolegliwości żołądkowe podczas zażywania preparatu.

7. Krótkie podsumowanie? na co należy zwrócić uwagę przy zakupie preparatu z magnezem?

rodzaj soli, w skład której wchodzą jony magnezu - jest on lepiej wchłaniany z soli organicznych (mleczan, cytrynian, asparagianian) niż z połączeń nieorganicznych (węglan, chlorek). Kierując się tym kryterium, lepiej wybrać MAGNEFAR czy ASMAG niż MAGNEZIN.

dodatek witaminy B6 - ułatwia wchłanianie magnezu
dodatek jonów potasu - takie połączenia zalecane są osobom starszym, pacjentom z nadciśnieniem czy innymi chorobami układu sercowo-naczyniowego: np. ASPARGIN, MAGNOKAL, ZDROVIT MAGNUM SKURCZ, ZDROVIT MAGNUM SERCE, MAGNEFAR CARDIO-B6, CARDIOMIN
dojelitowa postać tabletek - wskazana, ze względu na optymalne wchłanianie magnezu w jelicie cienkim i mniejsze straty, a także u osób z chorobą wrzodową żołądka - preparaty SLOW MAG, SLOW-MAG B6, MAGVIT B6
ilość jonów magnezu w jednej tabletce - kryterium bardzo istotne, gdyż determinuje częstość podawania danego preparatu; największą dawkę jonów, pochodzącą z połączenia organicznego wodoroasparaginianu zawiera LAKTOMAG B6- 70 mg jonów Mg, natomiast w przypadku połączeń nieorganicznych prym wiedzie preparat MG 500, w którym zawartość jonów Mg dochodzi do 300 mg.

Często zdarza się, że producenci nie podają na suplementach informacji na temat wszystkich wyżej wymienionych kryteriów. Brak jest jakiejkolwiek wzmianki na temat rodzaju soli zawartej w tabletce, a zamiast tego pojawia się kusząca adnotacja na temat "?bardzo wysokiej dawki jonów?". Niekiedy dochodzi do sytuacji odwrotnej, kiedy masa całego związku zawartego w tabletce jest naprawdę spora, a brak informacji na temat ilości jonów. W takiej sytuacji bardziej godny zaufania jest preparat, na opakowaniu którego, producent umieszcza wszystkie istotne informacje.

8. Co wybrać: tabletki powlekane czy tabletki musujące?

Preparaty zawierające magnez występują przede wszystkim w postaci tabletek do połykania, jednak w aptece są dostępne specyfiki zawierające ten pierwiastek w postaci tabletek musujących, np. MAGNESOL (w jednej tabletce znajduje się 150 mg magnezu w postaci cytrynianu), NEOMAG FORTE, MAGNEZ LANVIT. Przyswajalność takich preparatów jest bardzo korzystna, gdyż do przewodu pokarmowego lek dostaje się już w postaci rozpuszczonej. Ponadto magnez jest także składnikiem preparatów złożonych, np. PLUSSSZ ACTIVE PAMIĘĆ, PLUSSSZ MAGNEZ + MULTIWITAMINA, ZDROVIT WITAMINY + MAGNEZ, ZDROVIT MAGNUM FORTE. Biopierwiastek ten występuje w nich w połączeniu z innymi mikroelementami oraz witaminami. Preparaty kompleksowe stosowane są często w celu poprawy pamięci, w okresie intensywnego wysiłku umysłowego bądź fizycznego. Dla celów profilaktycznych zaleca się jednak stosowanie tabletek powlekanych. Magnez występuje w nich w postaci odpowiednich soli oraz z dodatkiem witaminy B6.

9. Czy mogą występować niepożądane skutki uboczne w trakcie suplementacji magnezem?

Z reguły stosowanie preparatów z magnezem nie powoduje żadnych działań niepożądanych. Jednakże, w wyniku przedawkowania mogą pojawić się niekiedy dolegliwości żołądkowe, biegunka. Prawdopodobieństwo ich wystąpienia wzrasta, kiedy magnez występuje w preparacie w postaci węglanu.

10. Czy tabletki z magnezem mogą obniżać skuteczność doustnych środków antykoncepcyjnych?

Nie. Żaden z dostępnych na rynku aptecznym specyfików nie powoduje takiego działania.

11. Czy preparaty z magnezem mogą wchodzić w interakcje z innymi lekami?

Tak. Suplementacja preparatem magnezowym nie powinna być prowadzona równocześnie z leczeniem antybiotykami z grupy tetracyklin, gdyż ten biopierwiastek tworzy z nimi trwałe połączenia, uniemożliwiając przeciwbakteryjne działanie antybiotyku. Ponadto związki wapnia mogą zmniejszać wchłanianie magnezu, a estrogeny obniżać jego zawartość w tkankach (kobiety stosujące doustną antykoncepcję powinny więc równocześnie przyjmować magnez, aby zapobiec jego niedoborom). Pacjenci z nadciśnieniem i chorobami serca, przyjmujący leki moczopędne także powinni zaopatrzyć się w dobry preparat z magnezem - leki moczopędne nasilają bowiem wydalanie tego biopierwiastka.

12. Jakie preparaty z magnezem mogą przyjmować kobiety w ciąży?

Należy pamiętać, że w okresie ciąży i karmienia wzrasta dobowe zapotrzebowanie na magnez, nawet do 500 mg. Większość z dostępnych preparatów może być stosowana u kobiet w ciąży, jednak przed rozpoczęciem kuracji należy skonsultować wybór specyfiku z lekarzem. Jeśli kobieta przyjmuje już preparat kompleksowy to prawdopodobnie dawki witamin i mikroelementów są dostosowane do jej zapotrzebowania. Nie ma więc konieczności stosowania kolejnego suplementu.

13. Które preparaty z magnezem mogą być stosowane u dzieci?

Ze względu na łatwość podawania, dla najmłodszych pacjentów najlepsze będą preparaty w postaci tabletek musujących, zawierające, oprócz magnezu, cały szereg witamin oraz minerałów, np. PLUSSSZ MAGNEZ + MULTIWITAMINA, ZDROVIT WIATMINY + MAGNEZ. Za ich stosowaniem przemawia również owocowy smak, co zachęca dzieci do ich przyjmowania. Ponadto, na uwagę zasługuje również syrop MAGSOLVIT o smaku truskawkowym (zawiera glukonian i mleczan magnezu z dodatkiem witaminy B6).

Agata Bereś