Zdjęcie: Taki Steve
Na półkach aptecznych oprócz leków i suplementów diety znajdują się preparaty homeopatyczne, a część z nich dostępna jest bez recepty. Większość z nas słyszała o lekach homeopatycznych, niektórzy również je stosowali, jednak często zastanawiamy się, czy preparaty homeopatyczne są skuteczne, w jaki sposób zwalczają chorobę, czy mogą je stosować dzieci, osoby starsze, czy kobiety w ciąży.Czym jest homeopatia?
Homeopatia jest niekonwencjonalną metodą leczenia, na pograniczu medycyny naturalnej oraz tradycyjnej, polegającej na leczeniu farmakologicznym. Leki homeopatyczne sporządza się przede wszystkim z surowców pochodzenia roślinnego, zwierzęcego oraz mineralnego. Niekiedy również przy produkcji preparatów homeopatycznych substancję czynną otrzymuje się podobnie jak klasyczne leki - na drodze syntezy chemicznej.Jak działają leki homeopatyczne?
W tradycyjnych metodach leczenia, stosowanie leków (niehomeopatycznych) ma na celu zwalczyć chorobę. Dlatego też w celu leczenia choroby wywołanej przez bakterie stosuje się leki przeciwbakteryjne, natomiast chorobę wirusową leczy się przede wszystkim lekami o działaniu przeciwwirusowym.Leki homeopatyczne działają zupełnie inaczej, odmienny jest mechanizm zwalczania choroby, w porównaniu do tradycyjnych leków.
Działanie preparatów homeopatycznych polega na wywoływaniu u osoby chorej nowej choroby. Objawy „nowej choroby” są bardzo podobne do początkowych dolegliwości jednak ostatecznie „nowa choroba” jest mniej nasilona i trwa znacznie krócej.
Tak więc jeśli cierpimy na gorączkę, podanie leku homeopatycznego ma na celu wywołanie gorączki, która powinna samoistnie zacząć spadać po zastosowaniu leczenia.
Jakie są podstawowe zasady homeopatii?
Homeopatia jest metodą leczenia opracowaną przez niemieckiego aptekarza Samuela Hanemana, który na podstawie wieloletnich badań i obserwacji sformułował podstawowe zasady, które stanowią istotę leczenia preparatami homeopatycznymi:• Zasada podobieństwa – mówi nam w jaki sposób leki homeopatyczne zwalczają chorobę. Zgodnie z regułą podobieństwa preparaty homeopatyczne wywołują nową chorobę o bardzo zbliżonych objawach do początkowej dolegliwości, jednak ostatecznie nowa choroba trwa krócej, a dolegliwości są mniej nasilone.
• Zasada potencjonowania leku – dotyczy przygotowywania leku. Surowiec, który ma wykazywać właściwości lecznicze rozcieńcza się przy pomocy odpowiedniego roztworu, a następnie wytrząsa, dzięki czemu lek homeopatyczny występuje w bardzo niskim stężeniu. Teoretycznie – im mniejsze stężenie substancji, tym lek homeopatyczny działa silniej.
• Zasada stosowania jednego leku – mówi nam, że najkorzystniej jest podawać jeden lek homeopatyczny, który działając na organizm wywoła podobne objawy do naszych dolegliwości, czyli jeśli cierpimy na katar warto sięgnąć po lek homeopatyczny, który wywoła nam „nowy podobny katar” i szybko zwalczy infekcję.
• Zasada przeprowadzenia badań na osobie zdrowej – skuteczność działania leków homeopatycznych potwierdza się podając lek osobie zdrowej. Lek powinien wywołać u zdrowego ochotnika objawy chorobowe. Wystąpienie u zdrowej osoby dolegliwości chorobowych świadczy o tym, że lek będzie działał.
Co wchodzi w skład leków homeopatycznych
W skład preparatów homeopatycznych wchodzą zarówno substancje lecznicze (pochodzenia naturalnego lub otrzymane na drodze syntezy chemicznej) oraz substancje pomocnicze (np. woda, etanol, oleje roślinne, sacharoza). Odpowiedni dobór substancji pomocniczych uzależniony jest nie tylko od rodzaju substancji leczniczej, ale również od postaci, w jakiej lek ma występować (np. tabletki, krople, syrop).Jak należy stosować leki homeopatyczne?
Leki homeopatyczne są do nabycia w aptekach bez recepty. Można je stosować na własną rękę, jednak zalecane jest, aby leczenie preparatami homeopatycznymi kobiet w ciąży oraz dzieci skonsultować z lekarzem.Stosując leki homeopatyczne warto pamiętać, aby:
• leki w postaci tabletek, czy granulek nie rozgryzać, ani nie połykać - leki należy ssać do momentu całkowitego rozpuszczenia się w ustach
• leki w postaci kropel dozować bezpośrednio na język, bądź na łyżeczkę przegotowanej wody o temperaturze pokojowej
• przyjmować leki na pół godziny przed posiłkiem, bądź odczekać minimum godzinę od spożycia posiłku
• w trakcie przyjmowania leku nie pić kawy, herbaty, nie palić papierosów, nie stosować miętowej pasty do zębów – gdyż działanie leku homeopatycznego może zostać osłabione
• chronić leki przed działaniem światła, zarówno wysokiej, jak i niskiej temperatury
Czy preparaty homeopatyczne można stosować w każdym wieku?
W związku z tym, że substancje lecznicze występują w lekach homeopatycznych w bardzo małych ilościach, stosowanie u dzieci, kobiet w ciąży, czy kobiet karmiących jest dopuszczalne. W aptekach można kupić liczne preparaty homeopatyczne przeznaczone do stosowania u małych dzieci, czy zwalczające najczęstsze dolegliwości kobiet ciężarnych.Warto jednak zwrócić uwagę na ewentualne działania niepożądane preparatów oraz zaobserwować, czy dolegliwości zmniejszają się.
Ważne jest, aby w przypadku znacznego nasilenia się dolegliwości, skonsultować się z lekarzem.
Czy leki homeopatyczne faktycznie działają?
Niestety nie istnieje jednoznaczna odpowiedź na to pytanie. Wśród lekarzy, którzy każdego dnia w swojej praktyce przepisują leki, są zarówno zwolennicy homeopatii, jak i jej przeciwnicy.Niektórzy próbują udowodnić, że substancje w tak małych stężeniach nie są w stanie działać na organizm, natomiast efekt wyleczenia to skutek oddziaływania na sferę podświadomości.
Natomiast zwolennicy przekonują, że leki homeopatyczne wykazują działanie nie tylko na sferę fizyczną człowieka, ale również na sferę psychiczną, duchową, czy emocjonalną.
Należy pamiętać, że końcowy efekt stosowania leku zależy tak na prawdę indywidualnie od chorego. Natomiast jeśli mimo stosowania preparatów homeopatycznych choroba nasila się, należy skonsultować się z lekarzem.
Homeopatia stanowi alternatywne rozwiązanie dla tradycyjnych leków.
Po leki homeopatyczne sięgają zwykle osoby, których dolegliwości chorobowe nie są bardzo nasilone i chcą je zwalczyć przy pomocy bardziej naturalnych metod. Należy pamiętać, aby zasięgnąć opinii lekarza, jeśli mimo regularnego podawania leku, objawy chorobowe nie ustępują.Małgorzata Kruk
Konsultacja: mgr farm. Aleksandra Uruszczak
Bibliografia:
Janicki S, Fiebig A, Sznitowska M: Farmacja Stosowana, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008, 550 – 560.