Zdjęcie: shirley binn
Kontynuowanie palenia podczas ciąży wynika raczej z bezradności względem nałogu, niż z braku wiedzy na temat zagrożeń jakie za sobą pociąga. Dlatego przedstawienie skutecznych terapii pomagających zwalczyć nikotynizm w trakcie ciąży jest szczególnie ważne.Obecnie uważa się, że w przypadku ciężarnych kobiet dotkniętych nikotynizmem najszybszym (co jest szczególnie ważne) i najskuteczniejszym sposobem zaprzestania palenia jest znaczne podniesienie motywacji połączone z odpowiednio dobraną farmakoterapią.
Motywacja
Jednym z najlepszych sposobów zmotywowania do rzucenia palenia jest uświadomienie sobie jak bardzo szkodliwy wpływ na organizm dziecka i matki wywiera dym tytoniowy.
Dym tytoniowy można porównać do wielkiego laboratorium, gdyż znajduje się w nim ponad 4000 różnych związków chemicznych, z czego ponad 40 jest substancjami rakotwórczymi. Wśród najbardziej toksycznych należy wymienić DDT będący środkiem owadobójczym, dioksyny (toksyny użyte podczas próby otrucia Wiktora Juszczenki), cyjanowodór (trucizna potocznie zwana cyjankiem) czy choćby tlenek węgla - potocznie zwany czadem.
Wiele niezależnych badań potwierdziło, że znaczna część substancji zawartych w dymie tytoniowym wpływa bezpośrednio na rozwój płodu i może m.in. upośledzać jego rozwój, powodować stałe niedotlenienie i wynikające z tego trwałe uszkodzenia układu nerwowego.
Wiele niezależnych badań potwierdziło, że znaczna część substancji zawartych w dymie tytoniowym wpływa bezpośrednio na rozwój płodu i może m.in. upośledzać jego rozwój, powodować stałe niedotlenienie i wynikające z tego trwałe uszkodzenia układu nerwowego.
Nie można także zapominać, że dym tytoniowy zawiera nikotynę - substancję silnie uzależniającą i toksyczną, która swobodnie przedostaje się przez łożysko i w organizmie dziecka może osiągać stężenia wyższe niż w organizmie matki. W przeprowadzonych badaniach wykazano, że substancja ta charakteryzuje się bardzo niekorzystnym wpływem na rozwój płodowy dziecka - powoduje upośledzenie rozwoju układu nerwowego (jest neuroteratogenem), może zwiększać niedotlenienie dziecka na skutek obkurczania naczyń krwionośnych łożyska, a nawet przyczyniać się do wystąpienia zespołu nagłej śmierci niemowląt.
Przedstawione powyżej zagrożenia nie pozostawiają złudzeń jak bardzo ważne dla zdrowia i prawidłowego rozwoju płodu jest szybkie zaprzestanie palenia.
Farmakoterapia
Decyzja o zastosowaniu i wybór konkretnego schematu leczenia powinny być podjęte przez samą zainteresowaną w porozumieniu z lekarzem prowadzącym.
Farmakologiczne wspomaganie procesu rzucania palenia jest zalecane kobietom z objawami fizycznego uzależnienia od nikotyny, które nie są w stanie same, siłą woli i motywacji zerwać z nałogiem. Obecnie uważa się, że stosowana przez pewien czas farmakoterapia jest bezpieczniejsza i przyniesie mniej szkód dziecku niż dalsze wystawianie go na szkodliwe działanie składników dymu tytoniowego.
Nikotynowa terapia zastępcza (NTZ)
Obecnie uważa się, że najlepszym i najbezpieczniejszym sposobem leczenia nikotynizmu u kobiet w ciąży jest nikotynowa terapia zastępcza. Na pierwszy rzut oka może to wydawać się pewnym paradoksem, gdyż nikotyna ma udowodnione szkodliwe działanie na płód. Jednak NTZ nie dostarcza do organizmu żadnej nowej substancji (nikotyna była dostarczana do organizmu już wcześniej wraz z dymem tytoniowym) a ponadto została zaprojektowana tak, aby ekspozycja na nikotynę była o wiele krótsza i słabsza niż w przypadku palenia. Niewątpliwym dodatkowym zyskiem jest zniesienie ekspozycji na pozostałe szkodliwe składniki dymu tytoniowego.
Najbardziej szkodliwa dla dziecka jest ciągła ekspozycja na stałe stężenie nikotyny, którą uzyskuje się stosując plastry transdermalne. Dlatego w przypadku kobiet w ciąży nie zaleca się tej formy NTZ. Preferowanymi postaciami są natomiast gumy, inhalatory, spray'e do nosa, pastylki oraz tabletki podjęzykowe, które dostarczają nikotyny w sposób okresowy oraz charakteryzują się znacznie większą elastycznością dawkowania.
